مأخذ: استخراج از نقشه ۱:۲۵۰۰۰۰ سازمان نقشه برداری
۳-۳ روش شناسی
۳-۳-۱ مدل تحلیل عاملی
۳-۳-۱-۱ تحلیل عاملی
تکنیک تحلیل عاملی روشی برای خلاصه کردن اطلاعات زیاد می باشد. در واقع خلاصه کردن اطلاعات به ترتیبی صورت می گیرد که نتیجه خلاصه شده از نظر مفهوم معنی دار است. ویژگی عمده تکنیک تحلیل عاملی تقلیل شاخص ها و متغیرهای زیاد به چند عامل با بهره گرفتن از روش های ریاضی پنهان و پیچیده است (طالبی و زنگی آبادی، ۱۳۸۰: ۱۲۸).
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))
در تحلیل عاملی چند اصطلاح عمده وجود دارد که عبارتند از: (همان:۱۲۸-۱۲۹)
۱- بار عاملی: که همبستگی بین عامل ها و متغیرها را نشان می دهد.
۲- ماتریس دوران یافته: ماتریسی است که جای متغیرها و موردها با هم عوض می شود.
۳- ماتریس عاملی: درصد واریانس هر یک از عامل هاست.
۴- وزن عاملی: وزن هایی هستند که به متغیرها داده می شوند. تا در تعیین امتیاز عوامل مشکلی ایجاد نشود. در حقیقت وزن عاملی ضرایبی هستند که به هر یک از متغیرها داده می شود تا امتیاز عاملی به دست آید.
۵- امتیاز عاملی: وزن عددی است که هر یک از نقاط (شهر، روستا، منطقه، ناحیه، محله) پس از ضرب وزن عاملی در مقدار شاخص اصلاح شده به دست می آید.
۳-۳-۱-۲ شاخص ها
برای اندازه گیری سطح توسعه و پایداری از یک سری شاخص های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، آموزشی، بهداشتی، کالبدی و غیره استفاده می شود. این شاخص ها ی ترکیبی می توانند سطحی از آسایش و رشد نواحی را بر اساس معیارهای انتخاب شده نشان دهند. شاخص ها ارقامی هستند که برای اندازه گیری و سنجش نوسان های عوامل متغیر در طول زمان به کار می روند. انتخاب این شاخص ها مهم ترین قدم در مطالعات توسعه و پایداری شهر و ناحیه است. در واقع بیان آماری پدیده های موجود در شهر و ناحیه است (همان:۷۸).
شاخص های مورد استفاده در این تحقیق عبارتند از:
۱- معکوس درصد مساحت کاربری مسکونی
این شاخص بیانگر گسترش منطقه ای و تخریب محیط زیست است. شاخص مورد نظر یک شاخص ناپایداری بوده که برای تبدیل آن به پایداری به صورت معکوس در نظر گرفته شده است.
۲- درصد مساحت کاربری فضای سبز
نمایانگر دلپذیری و سرسبزی منطقه، ناحیه و محله است.
۳- درصد مساحت شبکه ارتباطی
نمایانگر گسترش شبکه ارتباطی و تسهیل در دسترسی و رفت و آمد است.
۴- معکوس تراکم جمعیت
بیانگر میزان تراکم جمعیت و عدم آسایش اجتماعی در منطقه، ناحیه و محله می باشد. برای تبدیل این شاخص نیز از حالت ناپایداری به پایداری از معکوس استفاده شده است.
۵- تعداد مهد کودک در ده هزار نفر جمعیت
بیانگر میزان و سطح دسترسی و برخورداری ساکنان و کودکان به امکانات آموزشی نهادی است.
۶- تعداد دبستان در ده هزار نفر جمعیت
نشانگر میزان و سطح دسترسی ساکنان و کودکان دبستانی به امکانات آموزشی نهادی است.
۷- تعداد مدرسه راهنمایی در ده هزار نفر جمعیت
نمایانگر میزان و سطح دسترسی و برخورداری ساکنان و دانش آموزان راهنمایی به امکانات آموزشی نهادی است.
۸- تعداد دبیرستان در ده هزار نفر جمعیت
نمایانگر میزان و سطح دسترسی و برخورداری ساکنان و دانش آموزان متوسطه از امکانات آموزشی نهادی است.
۹- درصد کاربری آموزشی
بیانگر میزان سرانه آموزشی نهادی در منطقه، ناحیه و محله است.
۱۰- درصد کاربری بهداشتی
نمایانگر میزان سرانه بهداشتی نهادی و برخورداری از امکانات بهداشتی و سلامتی اجتماعی- انفرادی در منطقه، ناحیه و محله است.
۱۱- درصد کاربری درمانی
نمایانگر میزان سرانه درمانی نهادی برخورداری از امکانات درمانی و پزشکی است.
۱۲- درصد کاربری فرهنگی- مذهبی
نمایانگر میزان سرانه فرهنگی- مذهبی و نمودار برخورداری از امکانات کتابخانه ای، مساجد، حسینیه و غیره است.
۱۳- درصد کاربری ورزشی
بیانگر میزان سرانه فراغتی و برخورداری از امکانات تفریحی و ورزشی است.
۱۴- درصد کاربری خدماتی
نمایانگر میزان سرانه خدماتی و نمودار برخورداری از امکانات و دسترسی به تأمین نیازهای اولیه و رقاهی است.
۱۵- تعداد پزشکان عمومی در ده هزار نفر جمعیت
شامل تعداد پزشکان عمومی در هر منطقه، ناحیه و محله است که به ازای هر ده هزار نفر محاسبه شده است.
۱۶- تعداد پزشکان متخصص در ده هزار نفر جمعیت
شامل تعداد پزشکان متخصص در هر منطقه، ناحیه و محله است که به ازای هر ده هزار نفر محاسبه شده است. این شاخص نمایانگر میزان دسترسی به پزشکان متخصص و نمودار سلامتی اجتماعی در جامعه است.
۱۷- درصد باسوادی مردان
باسواد کسی است که بتواند متن ساده ای را بخواند و بنویسد. شاخص فوق در بر گیرنده جمعیت مرد باسواد بالای ۶ سال است. برای محاسبه این نرخ تعداد باسوادان مرد ۶ سال به بالا را به کل جمعیت مرد ۶ سال به بالا تقسیم می کنیم. از آنجا که خواندن و نوشتن در جهان کنونی یکی از بهترین راه های آشنایی با جهان بیرون است، پس این شاخص می تواند معیاری خوب جهت توسعه و پایداری باشد.