حوزه فعالیت سازمان پارک ها در درجه اول محدوده قانونی و حریم شهر و درجه دوم حومه شهر و درجه سوم محدوده دیگر شهرهای استان با تصویب شورای سازمان خواهد بود. (ماده ۵ اساسنامه )
بند اول: ارکان سازمان
مطابق ماده ۸ از فصل سوم اساسنامه سازمان پارکها ارکان سازمان عبارتند از :
الف) شورای سازمان ب) هئیت مدیره
ج) مدیر عامل د) بازرس (حسابرس)
بند دوم: اعضای شورای سازمان
در ماده ۹ اساسنامه سازمان پارکها از ترکیب اعضای شورای سازمان نام برده که عبارتند از:
۱- شهردار (رئیس شورای سازمان)
۲- نماینده سازمان شهرداری های کشور و در غیاب آن وزارت کشور
۳- مدیر کل دفتر امور شهری و روستایی استانداری
۴- معاون خدمات شهری شهرداری
۵- سه نفراز بین مدیران و کارشناسان ادارات کل کشاورزی و منابع طبیعی استان، در صورت عدم وجودازافراد مطلع و بصیر درامور فضای سبز به انتخاب شهردار.
بند سوم : وظایف شورای سازمان
همچنین در ماده ۱۱ اساسنامه سازمان به شرح وظایف شورای سازمان که اهم آن عبارتند از:
۱- تصویب برنامه و خط مشی کلی سازمان بر اساس وظایف و اهداف پیشبینی شده در اساسنامه
۲- انتخاب اعضای انتخابی، هئیت مدیره از بین افراد معرفی شده از طرف شهردار
۳- تصویب بودجه، متمم و اصلاح بودجه و تفریغ بودجه و برنامه های سازمان و تغییرات آن
۴- اتخاذ تصمیم نسبت به موضوع هایی که در قالب اهداف و اساسنامه در دستور جلسه قرار میگیرند.
بند چهارم : اعضای هیات مدیره سازمان
در ماده ۱۲ اساسنامه سازمان ترکیب هئیت مدیره را مرکب از سه نفر عضو اصلی و یک نفر علی البدل بشرح ذیل اعلام داشته :
الف ) معاون خدمات شهری شهرداری به عنوان عضو اصلی که سمت ریاست هئیت مدیره را خواهد داشت.
ب ) دو نفر عضو اصلی و علی البدل هئیت مدیره از بین افرادی که دارای تعهد کافی و اطلاعات و تجارب مورد نیاز در امور فضای سبز و مسائل شهری بوده و بصیرت لازم نسبت به امور و اهداف سازمان داشته باشند با حداقل تحصیلات در حد کارشناسی ترجیحاً در رشتههای کشاورزی به پیشنهاد شهردار و تصویب شورای سازمان انتخاب میشوند .
بند پنجم : وظایف هیات مدیره سازمان
ماده ۱۶ اساسنامه سازمان وظایف و اختیارات هئیت مدیره را:
الف) به مرحله اجرا درآوردن تصمیمات متخذه در جلسات عادی و فوق العاده شورای سازمان.
ب) بررسی ترازنامه و حساب سود وزیان و ارسال آن جهت تأیید به شورای سازمان
ج) برنامه ریزی و پیشنهاد خط مشی سازمان به شورای سازمان جهت تصویب
د) بررسی بودجه، متمم و اصلاح بودجه و تفریغ بودجه پیشنهاد مدیر عامل و ارسال به شورای سازمان برای تصویب نهایی.
ھ) تهیه و تنظیم آئین نامه های مالی و اداری و استخدامی سازمان و اصلاحیه های مربوطه و پیشنهاد جهت تصویب از سوی شورای سازمان
بند ششم : وظایف مدیر عامل سازمان
همانطوریکه در بند د ماده ۱۶ اساسنامه اشاره شد انتخاب مدیر عامل باهئیت مدیره میباشد که اهم وظایف و اختیارات مدیر عامل دراساسنامه سازمان عبارتند از:
۱- انجام کلیه عملیات اجرایی و اداری و مالی و حقوقی سازمان در حدود بودجه مصوبه طبق آئین نامهها و مقررات مربوطه.
۲- افتتاح حساب اعم از ریالی و ارزی در بانکهای دولتی با رعایت مفاد اساسنامه و آئین نامه مالی سازمان
۳- تهیه و تنظیم بودجه، متمم و اصلاح و تفریغ بودجه جهت تسلیم به هئیت مدیره
۴- تهیه و تنظیم تراز نامه و حساب سود وزیان و سایر گزارش های مالی و عملیات سازمان جهت بررسی و طرح در هئیت مدیره و تسلیم آن به شورای سازمان.
۵- هدایت عملیات اجرایی سازمان در جهت رعایت مفاد اساسنامه که به صورت بازرگانی (خود کفایی) اداره میگردد.
مدیر عامل علاوه بر موارد فوق مسئولیت اداره سازمان و حفاظت سرمایه و دارایی ها را به عهده داشته و حافظ منابع مالی و اموال منقول و غیر منقول میباشد.
یکی دیگر از ارکان سازمان بازرس (حسابرس) بوده که توسط شورای سازمان از میان اشخاصی بصیر و صالح و متعهد کاردان به مسائل مالی و حسابرسی برای مدت یک سال انتخاب خواهد شد[۲۰].
نکته حائز اهمیت در اساسنامه سازمان این است که تا تصویب آئین نامه مالی سازمان آئین نامه مالی شهرداری ها مصوب ۱۲/۴/۱۳۴۶ ملاک عمل بوده و هئیت مدیره و مدیر عامل به ترتیب جایگزین شورای شهر و شهردار میباشند[۲۱].
گفتار دوم: سازمان مدیریت حمل و نقل همگانی
بند اول : پیشینه سازمان
بدوا لازم می دانم فلسفه و پیشینه به وجود آمدن این سازمان را توضیح دهم. در سال ۱۳۵۹ لایحه قانونی راجع به تمرکز امور مربوط به تاکسیرانی شهر تهران زیر نظر شهرداری تهران به تصویب مجلس شورای اسلامی رسید که به منظور ایجاد هماهنگی در سیستم حمل و نقل شهری مسائل مربوط به تاکسیرانی در شهر زیر نظر شهرداری تهران قرار گیرد و در این راستا آیین نامه اجرایی در مورد چگونگی سازمان و نحوه مدیریت آن توسط شهرداری ها در تاریخ ۱۰/۸/۱۳۷۴ به تأیید هیات وزیران رسیده است[۲۲].
در ماده ۱ این آیین نامه در خصوص اینکه این آیین نامه نشأت گرفته از کدام مواد قانونی شهرداری بوده اشاره داشته «به منظور ایجاد تمرکز و هماهنگی در امور مربوط به تاکسیرانی و انواع سرویس های تاکسی شهری در شهرها، وزارت کشور بر اساس مواد (۵۴)[۲۳] و (۸۴) قانون شهرداری (مصوب ۱۳۳۴) اقدامات لازم را معمول میکند.
بند دوم : نظارت بر تاکسیرانی شهری
در ماده ۲ این آیین نامه اجرایی وسیله نقلیه تاکسی را تعریف نموده:
تاکسی عبارت از وسیله نقلیه ای – اعم از سواری، استیشن یا هر خودروی مناسب دیگر- است که دارای مشخصات معین شده در این آیین نامه است و با امتیاز بهره برداری که توسط شهرداری صادر می شود، به صورت یکی از سرویس های تاکسی شهری به جابجایی مسافر در درون شهر می پردازد[۲۴].
در مواد و بندهای دیگر این آیین نامه به شرایط و مقررات اشخاصی که میتوانند پروانه اشتغال تاکسیرانی را دریافت نمایند اشاره می کند.
در سال ۱۳۸۷ وزرای عضو کار گروه توسعه حمل و نقل عمومی و مدیریت مصرف سوخت در جلسه مورخ ۱۹/۱۱/۱۳۸۷ به استناد اصل یکصد و سی و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و با رعایت تصویب نامه شماره ۱۳۱۴۰۱/ت ۴۱۰۴۸ ه- مورخ ۳۰/۰۷/۱۳۸۷ مدیریت حمل و نقل همگانی تابع شهرداری با اساسنامه آیین نامه مدیریت حمل و نقل بار و مسافر در شهر و حومه را تصویب نمودند که بند ث ماده ۱ این آیین نامه سازمان مدیریت حمل و نقل همگانی را تعریف نمود. « ث- سازمان مدیریت حمل و نقل مسافر: سازمان مصوب که مدیریت و نظارت بر سامانه های حمل و نقل عمومی شهری شهر اعم از انواع تاکسی، ون، مینی بوس و اتوبوس را برعهده دارد. بند چ ماده مذکور تعریف حمل و نقل مسافر را اینگونه تکمیل کردهاست: بند چ – سازمان مدیریت حمل و نقل مسافر: مدیریت حمل و نقل مسافر در شهر هایی که دارای سازمان حمل و نقل همگانی هستند ایجاد شده و مدیریت و نظارت بر فعالیت سامانههای حمل و نقل مسافر را زیر نظر سازمان حمل و نقل همگانی برعهده دارد.