- نگهداری و تعمیرات بهره ور جامع[۹۳] : این راهبرد تعمیرات، کارایی کلی تجهیزات را به حد اکثر می رساند.
-
-
- ساماندهی محیط کار[۹۴] : پنج قدم برای سازماندهی محل کارو استاندارد سازی شامل مرتب سازی، به ترتیب چیدن، تمیز کردن، استاندارد سازی و نگه داری میباشند.
-
-
- تولید همگن[۹۵]
-
- منافع منعطف[۹۶]
- دسته های تولید کوچک
همچنین مواردی دیگر از قبیل: گروهگرایی، کاهش اندازه بستهها، نقطه استفاده از انبار، درست به موقع، ضدخطا، اتوماسیون جیدوکا و بهبود مستمر برخی دیگر از متخصصان در این زمینه معتقدند برای تحقق اصول ناب در یک سازمان ده مرحله را باید طی کرد. این ده مرحله به ترتیب زیر میباشند:
-
- مهندسی مجدد سیستم تولیدی یا خدماتی: سازماندهی مجدد زیر ساختارها و تقسیم سیستم به سلول های گوناگون به طوری که محصولات یا خدمات همسان در یک سلول قرار گیرند.
-
- کاهش زمان راه اندازی: زمان راه اندازی یک سلول باید کمتر از مدت زمان مورد نیاز برای تولید قطعات یا ارائه خدمات باشد.
-
- به کار گیری کنترل کیفیت: نحوه انجام عملیات باید به صورتی باشد که تک تک محصولات کنترل شوند و کیفیت محصولات خروجی ۱۰۰ درصد باشد.
-
- به کارگیری نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه: ماشین آلات نباید دچار خرابی شوند و تمامی اپراتورها باید با حد اقل اصول تعمیرات و نگهداری آشنا باشند.
-
- توالی مناسب فعالیت ها: هیچ گونه تغییراتی در جا نمایی[۹۷] نهایی نباید صورت گیرد و تعداد قطعات مورد نیاز ایستگاهها پایین دستی[۹۸] باید توسط ایستگاههای بالا دستی[۹۹] تعمیر گردد مدت زمان سیکل باید برابر مدت زمان صرف شده برای تولید محصول نهایی باشد.
-
- به کار گیری کنترل محصول: سلولها باید بتوانند تعداد محصولات مورد نیاز را دقیقاً در زمان تعیین شده برابر بسازند.
-
- کاهش محصولات نیمه ساخته: کاهش اقلامی که تمامی عملیاتهای درون سلولی بر روی آن ها انجام گرفته است.
-
- یکپارچه سازی تأمین کنندگان: کاهش تعداد پیمانکاران (تأمین کنندگان) و به کار گیری یک منبع واحد برای تأمین هر جزئی که خریداری میشوند.
-
- سیستم توقف خود کار: بازرسی باید به عنوان بخشی از فرایند تولید تلقی گردد ( صد در صد محصولات باید بازرسی شوند) و محصول نا منطبق به صورت اتوماتیک تشخیص داده شوند.
- تولید یکپارچه کامپیوتر: سیستم تولیدی یا خدماتی تا جای ممکن باید عاری از خطا و تلفات باشد.
۲-۳-۷) مدل های تولید ناب
برخی از مدلهای مشهور ارائه شده تولید ناب در سازمانها عبارتند از(جعفرنژاد و همکاران، ۱۳۹۰: ۲۲۳-۲۳۰):
- مدل آکو و همکاران (۲۰۰۱): آکو و همکاران در تحقیقی تحت عنوان روابط میان به کارگیری TQM , JIT, TPM و عملکرد تولیدی با هدف تعیین اینکه آیا به کارگیری یا عدم به کارگیری تکنیک های مربوط به TQM, JIT, TPM توضیح دهنده تفاوت های مشاهده شده در عملکرد کارخانه ها میباشد، مدلی ارائه کردند که تکنیک اصلی مدل بهکار رفته شامل موارد زیر میباشد:
-
- تجزیه و تحلیل عاملی تاییدی (تک بعدی کردن، روایی همگرا و واگرا)
-
- همبستگی جفتی
- آزمون قابلیت اعتماد سازی
-
- مدل شاه و وارد (۲۰۰۳): مدل ارائه شده توسط شاه و وارد در تحقیقی تحت عنوان تولید ناب: زمینه، دسته های نابی (۴ دسته TPM ،JIT ، TQM و HRM[100] و عملکرد) که با هدف اهمیت زمینههای سازمانی در پیاده سازی مناسب عملیات نابی به کارگیری همزمان فعالیتهای نابی بر عملکرد عملیاتی سازمان انجام شد به صورت استفاده از آنالیز رگرسیون سلسله مراتبی برای تجزیه و تحلیل عملکرد سازمانی (متغیر وابسته) با متغیرهای مستقلی چون عوامل زمینه ای، دسته های نابی، و صنعت میباشد.
-
- مدل کارلسون و آهلشتروم (۱۹۹۶): مدل ارائه شده شامل تحقیقی بهعنوان ارزیابی تغییرات در جهت نابی به صورت عوامل زیر بیان شده است:
-
- مفهومسازی تولید ناب
- ترسیم مدلی برای ارزیابی تغییرات در جهت نابی که شامل سه مرحله ی: تعیین عوامل تعیین کننده، توسعه ی سنجه های عملیاتی برای هر یک از عوامل،تعیین جهت مناسب در مقادیر سنجه ها میباشد.
هدف اصلی در این تحقیق توسعه ی مدلی به منظور عملیاتی کردن اصول متفاوت تولید ناب و یا به عبارتی دیگر، یافتن راه هایی برای سنجش میزان پیشروی در فرایند پیاده سازی نابی میباشد.
-
- مدل سانچز و پرز (۲۰۰۱): در تحقیقی تحت عنوان شاخص های نابی و استراتژی های تولیدی مدل ارائه شده در قالب عوامل زیر میباشد:
-
- توسعه ی کاربردی از شاخص ها (۴۶ شاخص).
- آزمون های آماری نظیر آزمون T، آزمون کای دو (همبستگی)، رگرسیون خطی چند متغیره، رگرسیون لجستیک.
همچنین اهداف این مدل شامل موارد ذیل است:
-
- ارزیابی میزان استفاده از شاخص های نابی.
-
- تعیین ارتباط میان نشانگرها.
-
- بررسی تاثیراتی که اهداف تولیدی سازمان بر میزان به کارگیری از شاخص ها نابی داشته باشند.
- مدل میر و فارستر (۲۰۰۲): مدل ارائه شده در تحقیقی با عنوان مدلی برای سنجش درجه نابی شرکتهای تولیدی با اهداف زیر میباشد:
-
- آزمایش ادعای تعمیم پذیری به کارگیری فعالیتهای نابی در صنایع مختلف.
- بررسی رابطه ی میان به کارگیری تولید ناب و ایجاد تغییرات واقعی در جهت نابی.
- مدل ساندایاناکه و همکاران (۲۰۰۸): در تحقیقی تحت عنوان بهینه سازی عملکرد تولیدJIT با انجام مدل سازی سیستماتیک و رویکرد شبیه سازی ساندایاناکه و همکاران مدلی ارائه کردند که شامل مراحل زیر میباشد:
فاز اول : تعیین درایورهای کلیدی JIT
-
- – Vertical Information System ↑
-
- – Richrd Kein ↑
-
- – Menio Bernadin ↑
-
- – Performance ↑
-
- – Holton& Bitz ↑
-
- – Hanaboos ↑
-
- – Customer Retention ↑
-
- – Attract New Customers ↑
-
- – Rate Of Return On Assets ↑
-
- – Market Share ↑
-
- – Sales Growth ↑
-
- – Loyet ↑
-
- – Dupont ↑
-
- – Brand ↑
-
- – Contribution Mental ↑
-
- – Contribution Heart ↑
-
- – Contribution Voice ↑
-
- – Logo ↑
-
- – Profit Margin ↑
-
- – Entrepreneurs ↑
-
- – Emotional Marketing ↑
-
- – Market Development ↑
-
- – Product Development ↑
-
- – American Marketing Association ↑
-
- – Cutler ↑
-
- – Homberg ↑
-
- – Jensen ↑
-
- – Kromer ↑
-
- – Customer Relationship Management (CRM) ↑
-
- – John Krafcik ↑
-
- – International Motor Vehical Program ↑
-
- – Toyota ↑
-
- – Nagoya ↑
-
- – Ay GI Toyota ↑